Bacakta Varis Olur Mu?

Bacakta Varis Olur Mu?

Bu nasıl bir soru dediğinizi duyar gibiyim. Evet, bacakta varis (varis nedir?) olur mu diye sordum. Aslında, amacım; sizin kafanızda varis ile ilgili bir çağrışım yaratmak. Neyse, bu yazının varis üzerine bir sohbet olmasını istiyorum.

Varis, yetişkinlerde her iki kişiden birisinde, ağrılı veya kozmetik olarak rahatsız edici olabilen bir durumdur. Özellikle, genç bayanların yaz aylarında kabusu haline dönebilmektedir. Bacakta varis olur mu? Evet, bacakta varis olur. Ama, bacak dışında da karşımıza çıkıyor. Bu konu ile ilgili olan yazıma buradan (varis nerelerde olur?) ulaşabilirsiniz.

Varis: Yaşlıların Hastalığı Mı?

Bu sorunun yanıtı, HAYIR’dır. Her ne kadar, yetişkin dönemde %50 oranında gözlense de bu durum, ergenlik gibi erken dönemlerde başlamaktadır. Toplardamar içerisinde bulunan kapakçıkların, tam olarak bilinmeyen ancak genetik geçişin ağırlıklı olarak üzerinde durulduğu ve kabul edildiği bir neden ile, oluştuğu düşünülmektedir.

Bacakta Varis Olur Mu? Varis Neden Benim Bacaklarımda Ortaya Çıktı?

Genetik bir durumun söz konusu olduğu düşünülmektedir. Özellikle, ebeveynlerinde varis veya toplardamar rahatsızlığı bulunan kişilerde varis gelişimine eğilim olduğu bir gerçektir. Ancak, her ne kadar genetik yatkınlık kabul edilen bir görüş ise de, bunun yaşamın hangi döneminde ortaya çıkacağı henüz bilinememektedir. Hamilelik, uzun süre yatak bağımlı olmak, hareketsizlik, kilo almak gibi bazı, özel dönem veya durumlarda daha yüksek oranda varis gözlenmektedir.

Varis: Nedir, Nasıl Oluşur?

Bir toplardamar hastalığı olan varis, toplardamar içerisinde yer alan kapakçıkların yetersizliği ile başlayan ve gelişen bir durumdur.

Bacakta Varis

Varis Nedir?

Sağlıklı bir kişide, toplardamar içerisinde yer alan bu kapakçıklar kanın ayak tabanına doğru geri akışını engelleyen koruyucu ve yardımcı bir mekanizmadır. Bu sayede, pasif kan akımının olduğu toplardamarlar içerisinde bulunan kan, kalbe doğru akmaya başlar.

Ancak, varis geliştiğinde durum daha farklı hal alır. Bozulan veya tam olarak çalışmayan bu toplardamar içerisinde bulunan kapakçıklar, kanın kalbe doğru olan akımını sağlayamaz. Buna bağlı olarak, toplardamar içerisinde bulunan kan yer çekiminin de etkisi ile bacakta ve ayak tabanında toplanmaya başlar. Bu durum, özellikle ayakta uzun süre kalındığında veya oturulduğunda kanın yer çekiminin etkisi ile ayak tabanına toplanması sonucunda yakınma vermeye başlar.

Varis geliştiğinde, çoğu kişide belirti ve bulgular geç ortaya çıkar. Genellikle, ilk belirti daha önceden olmayan bir damarın belirginleşmesi olmaktadır. Yüzeysel olan bu toplardamarlara, varis adı verilir. Zaten, varis kelimesi latince varix – eğri/büğrü kelimesinden gelmektedir.

Varis nedir? Bu konu ile ilgili biraz daha detaylı bilgi almak isterseniz, bu yazı (varis nedir?) tam size göre.

Varis: İlerler Mi? Başka Ne Tür Sorunlara Neden Olur?

Yapılan bilimsel çalışma ve istatistiklere göre, zararsız yüzeysel toplardamarlara sahip olduğunu düşünen hastalar ki bu oran %90’lara kadar çıkmaktadır, aslında çok daha ciddi sorun olabilen gizli varislere sahiptirler.

Bunu daha basit bir ifade ile açıklarsak; buz dağı örneğinde olduğu gibi; görünen kesim çok az veya önemsiz olabilmektedir. Asıl sorun olan bölüm, gizli haldedir.

Büyük bir hasta kesimi, olayın kozmetik olduğunu düşünmektedir. Bu nedenle, tedavi konusunda daha basit girişimlere yönelmekte olup; detaylı ve kesin bir teşhis yöntemi olan venöz doppler ultrasonografiyi yaptırmamaktadırlar.

Venöz doppler ultrasonografi (renkli doppler ultrasonografi), toplardamar ve varis hastalığının tanısında kullanılan, radyasyon riski olmayan, basit ve güvenilir bir tanı yöntemidir. Varis ve toplardamar hastalıklarının tıbbi ve cerrahi tedavisini yapan, bu konu ile özellikle ilgilenen kalp ve damar cerrahlarının çoğu bu yönteme aşina olup tanı ve tedavi süreçlerinde venöz doppler ultrasonografiyi kullanmaktadırlar.

Eğer, varis tanısı gecikir veya tanısı konulmuş olan varisin tedavisi yapılmazsa; zaman içerisinde kötüleşeceği kesindir. Ayak bileğinde veya diz altında ortaya çıkan ödem ilk belirti olabilir. Daha ciddi ve ilerlemiş durumlarda ise, toplardamar iltihabı (flebit), pıhtı ile toplardamar iltihabı (tromboflebit) ve derin toplardamarda pıhtı (derin ven trombozu) gözlenebilir. Çok ilerlemiş ve tedavisi yapılmamış durumlarda ise; ayak bileğinde yara (venöz ülser, varis yarası) gözlenmesi kaçınılmazdır. Bilimsel veriler de aslında durumun farklı olmadığını, tedavi edilmeyen her 20 varis hastasından birisinde ayak bileğinde yara gelişeceğini belirtmektedir.

Varis: Tedavi Edilebilir Mi?

Günümüzde uygulanan en son teknolojik yöntemler ile, varis tedavisi artık eskisinden çok daha kısa sürede, etkili bir şekilde yapılabilmektedir. Bu yöntemlerin çoğu, minimal invaziv yöntemler olarak adlandırılmaktadır. Endovenöz lazer, endovenöz radyofrekans ablasyonu, Clari-Vein (mekano-kimyasal), endovenöz buhar, ultrasonografi eşliğinde köpük skleroterapisi, endovenöz tıbbi (medikal) yapıştırıcı (VenaSeal, zamk tedavisi) bu yöntemlerden bazılarıdır.

Bu tedavi yöntemlerinin mevcut ve uygulanabilir olduğundan çoğu kişi haberdar değildir. Çeşitli avantajları olan bu yöntemlerin uygulanması ile günümüzde varis hastalığının tedavisinde başarı oranları %95 – %98 seviyelerine dek çıkmıştır.

Varis: Nasıl Teşhis Edilecek? Ağrı Duyacak Mıyım?

Eğer, toplardamar veya varis hastalığına bağlı bir yakınmanız mevcutsa veya bu hastalıklara sahip olduğunuzu düşünüyorsanız; öncelikle bu konu ile ilgili olarak bir kalp ve damar cerrahisi uzmanına muayene olmanız gerekmektedir. Kalp ve damar cerrahisi uzmanının muayenesi sonrasında hastalığınızın tanısı konulacak ve tedavi programı belirlenecektir.

Varisleri, Kim Tedavi Edecek? Farklı Branşlar Varis Tedavisi ile İlgileniyor, Ne Yapmalıyım?

Varis, öncelikle tıbbi ve ilerlemiş olgularda da cerrahi olarak tedavi edilen bir hastalıktır. Her ne kadar, yöntemlerin uygulanabilirliği farklı disiplinlerinde (örneğin radyoloji, kardiyoloji, genel cerrahi) bu konu ile ilgilenmelerine ve tedavi etmelerine neden olmuşsa da; varis bir damar hastalığı (toplardamar) olup, tedavisini üstlenecek disiplinin de bu konuda tecrübe sahibi olan damar cerrahı (ülkemizde, kalp ve damar cerrahı) olması gerekmektedir. Kalp ve damar cerrahisi dışında, hiçbir disiplin; tedavinin herhangi bir aşamasında ortaya çıkabilecek sorun veya sorunların üstesinde gelemez. Hukuki olarak ortaya çıkan sorunlarda maalesef ciddi durumlar ile karşı karşıya kalınmaktadır.

Kısa sohbetin sonuna geldik. Unutmayın, varis, ciddi ve ihmal edilmemesi gereken bir hastalıktır. Tedavi konusunda geç kalmayınız.

Eğer, sizin toplardamar hastalıkları ve varis ile ilgili olarak veya başka konularda sormak istedikleriniz varsa bana buradan ulaşabilirsiniz. Ancak, soru sormadan önce bu yazımı okumanızı öneririm.

Doç. Dr. Mehmet Ümit Ergenoğlu

p.s.: Kapak resmi, www.freeimages.com (Raven3k) dan alınmıştır.

Cevap Yaz