Huzursuz Bacak ve Varis

Huzursuz Bacak ve Varis

Huzursuz bacak sendromu ve varis, aralarında bağlantı mevcut mu? Hasta muayenelerim sırasında çok karşılaştığım bir soru. Sizlere bu iki hastalık arasındaki bağdan biraz bahsetmek istiyorum. Huzursuz bacak ve varis arasındaki bağlantı nedir?

Huzursuz Bacak Sendromu (HBS) nin Tarihi 1500’lü Yıllara Kadar Dayanmaktadır

O zamanlarda, Çin Tıbbı’nda bahsedildiği belirtilmektedir. Daha sonra benzer şekilde, 1800’lü yıllarda Fransız Tıbbı içerisinde yer almıştır. Hastalığın meşhur hale gelişi ise, 1944 yılında Dr. Karl Ekborn’un, bunun varis ile bağlantılı bir hastalık olduğunu belirtmesi ile gerçekleşmiştir.

Huzursuz Bacak ve Varis: İlk Bağlantı Dr. Ekborn Tarafından Kurulmuş

Peki, Huzursuz Bacak Sendromu nedir? Açıklaması güç bir kavramdır aslında. Huzursuz Bacak Sendromu, bacaklarda, tam olarak tarif edilemeyen ağrı veya keyifsiz bir durumla seyreden ve sonunda da kişiyi bacaklarını hareket ettirmeye zorlayan bir durumdur. Önemli bir özellik olarak, kaslar gevşek, kişi hareketsiz veya dinlenirken ortaya çıkar. Genellikle de geceleri ortaya çıkar, gecenin ilerleyen saatlerinde de şiddetlenir. Bazen öyle ki, gündüz zamanına dek taşabilir bu durum.

huzursuz bacak ve varis

Pexels / Pixabay

A.B.D.’de Gözlenme Sıklığı %10 Civarında Olup, Herhangi Bir Dönemde Ortaya Çıkmaktadır

Hayatın herhangi bir döneminde ortaya çıkabilen Huzursuz Bacak Sendromu, zaman içerisinde kötüleşmektedir. Huzursuz Bacak, kadınlarda erkeklere oranla 2 kat fazla gözlenmektedir. Bunun gerçek nedeni bilinmemekle birlikte bu hastaların %80’nin de, uyku sırasında bacak veya kollarda istemsiz hareketler (periyodik kol-bacak hareket hastalığı) ortaya çıkmaktadır.

Huzursuz Bacağın genetik geçişli olduğu düşünülmektedir. Huzursuz Bacak Sendromu ile birlikte gözlenen bir çok durum mevcuttur. Bunlar;

  • Beyinde azalmış demir deposu,
  • Beyinde bazal ganglionlarda Dopamin miktarında azalma (bu bölge aynı zamanda Parkinson Hastalığı içinde önemlidir),
  • Şeker hastalığı,
  • Böbrek yetmezliği,
  • Demir eksikliği anemisi,
  • Periferik nöropati,
  • Multipl Skleroz
  • Gebelik, özellikle son 3 ay
  • Bazı ilaçlar (örneğin; antihistaminikler, antidepresanlar mevcut Huzursuz Bacak Sendromu’nu daha da kötüleştirebilir)

Burada bahsettiğimiz durumlara bağlı olarak gelişen HBS’de, etyolojik nedenin tedavisi hastalığın hızla düzelmesine neden olur. Bu hastaların tedavileri, idyopatik olarak adlandırılan yani hiçbir belirgin nedenin saptanamadığı hastalara göre çok daha kolaydır. Ancak, idyopatik olarak gruplandırılan hastalarda ise uygulanacak öncelikli tedavi, en yakın olduğu düşünülen nedene yönelik olarak yapılmalıdır. Sıklıkla, Parkinson tedavisinde kullanılan ilaçlar ilk başlangıç olarak kullanılmaktadır.

Huzursuz Bacak ve Varis: Her İki Hastalığın Semptomları Aynı

Uzun süreden beri varis hastalığı yakınması olan hastaların yakınmaları ile HBS hastalarınınkiler birbiri ile çok yakınlık gösterir. Her iki grupta da semptomların ağırlıklı olarak gece, dinlenme sırasında ortaya çıkması ilginçtir. Bu nedenle, uzun yıllar HBS, venöz yetmezlik ile birlikte anılmıştır. Yapılmış birçok bilimsel çalışmada da HBS’li hastalarda varis’in de göz ardı edilmemesi gerektiğini ortaya çıkarmıştır. Hatta, birçok HBS’li hastaya tanı aşamasında venöz doppler ultrasonografi (renkli doppler ultrasonografi) yapılmasının ayırcı tanı açısından önemli olduğu da belirtilmiştir. Parkinson için kullanılan ilaçların yan etkileri göz önüne alındığında, venöz doppler ultrasonografinin yapılmasının önemi aşikardır.

HBS’li 5 Hastadan Birisinde, Venöz Yetmezlik Saptanmaktadır.

Venöz yetmezliği bulunan Huzursuz Bacak Sendrom’lu hastalarda venöz yetmezlik ortadan kaldırıldığında %98 olguda, Huzursuz Bacak ve buna bağlı yakınmalarda ortadan kalkmaktadır.

Tüm varis ve venöz hastalıklarda, muayenenin bir parçası haline gelen venöz doppler ultrasonografik incelemenin bir bölümü de ayakta yapılmalıdır. Çünkü, yatar pozisyonda, venöz yetmezlik eğer hafif derecelerde ise kolaylıkla atlanabilir.

Bir bilgilendirici yazımın daha sonuna geldim. Eğer, sizin de Huzursuz Bacak ve varis ile ilgili sormak istedikleriniz varsa, bana buradan ulaşabilirsiniz. Ancak sorunuzu sormadan önce, lütfen bu yazıyı okuyunuz.

Sağlıkla kalın…
Prof. Dr. Mehmet Ümit Ergenoğlu

Cevap Yaz