Şeker ve Hipertansiyon

Şeker ve hipertansiyon. Aralarında, bir bağlantı olabileceğini tahmin eder misiniz?

Taktım, şeker ve şekergillere galiba. Her daim karşıma bir yazı çıkıyor bu konu ile ilgili. Çok güzel bir bilimsel çalışmaya ait yazıyı daha sizlerle paylaşmak istiyorum. Çalışmanın orijinal başlığı “The wrong white crystals: not salt but sugar as aetiological in hypertension and cardiometabolic disease”. (Yazının sonunda, çalışmaya ait PDF’e ulaşabilirsiniz)

Gelişmiş Ülkelerde Erken Ölüm Nedenlerinin En Başında Kalp ve Damar Hastalıkları Geliyor

Kalp ve damar hastalıkları, yaşamın erken döneminde ölüme neden olması nedeniyle gelişmiş ülkelerin en önemli sorunu olarak karşımıza çıkıyor. Hipertansiyon, obezite, şeker hastalığı, sigara içimi bu hastalıkların gelişimi için en önemli risk faktörleri arasında yer almaktadır.

Kalp ve Damar Hastalıkları ile Savaşma da En Etkili Silah, Diyet ve Sağlıklı Bir Yaşam Tarzıdır

Yakın zaman da, British Medical Journal’da çıkan bir yazı; temel fikirleri biraz sorgulamamızı sağladı. Yazıya göre; hipertansyion ve kalp damar hastalıklarının önlenmesinde, diyet içerisinde bulunan eklenmiş şekerlerin (özellikle yüksek fruktoz mısır şurubu) azaltılması oldukça etkili bir korunma yöntemi olarak karşımıza çıkmaktadır.

Yediklerimiz İçerisinde Bulunan Fruktoz (özellikle yüksek fruktoz mısır şurubu), Sadece Hipertansiyon Gelişimi Üzerinde Etkili Değil, Aynı Zamanda Kanser ve Demans Gelişimini de Tetiklemektedir

Çeşitli çalışmalar, klinik araştırmalar; eklenmiş şeker adı verilen (çoğu fruktoz) hipertansiyon gelişimi üzerinde ciddi etkilerini ortaya koymuştur. Daha da ötesi, bazı araştırmalar tuz alımının kısıtlanmasının hipertansiyon üzerinde ki düşürücü etkisinin sanılanın aksine daha düşük olduğunu ortaya da koymuştur. Benzer bazı çalışmalar, günlük ortalama 3 – 6 gram tuz alımının gerekli olduğunu da savunmaktadır.

Peki, şeker (fruktoz) nasıl hipertansiyona neden oluyor? Bunu size yazı içerisinden aldığım ve adapte ettiğim güzel bir görsel ile anlatayım isterseniz.

Şeker ve Etkileri

Fruktoz: Hipertansiyon Nedeni Mi?

Yüksek Fruktoz Mısır Şurubu (High Fructose Corn Syrup), İşlenmiş Gıdalar ve İçeceklerde (kola, meyve suları) En Sık Kullanılan Tatlandırıcıdır

Size bahsettiğim bu çalışma; eğer günlük kalori gereksinimizin %25’ini eklenmiş şeker ile karşılayan bir diyet şekli ile besleniyorsak, eklenmiş şekeri çok az (%10) veya hiç kullanmayanlara göre kalp hastalığı gelişme riski 3 kat daha fazla olduğu gerçeğini ortya koymuştur.

Günlük 74 gram ve Üzeri Fruktoz Tüketimi; %77 Oranında Hipertansiyona Neden Olur

Şeker, özellikle fruktoz gerçekten çok zararlıdır. Özellikle kalp ve damar hastalıkları üzerinde ki olumsuz etkilerini tartışmak bile yersizdir. Araştırmacılar, şeker ile tatlandırılmış içeceklerin tüketilmesine bağlı ölümlerin yıllık 180000 kişi civarında olduğunu düşünmektedirler.

Fruktoz ve Diğer Şekerleri İşlenmemiş Şekilde, Doğal Olarak (örneğin meyveler ile) Tüketmek, Zararlı Olmaktan Çok Çoğu Zaman Yararlıdır

Çok uzak değil, 300 yıl önce insanlar yılda 1 – 2 kilogram gibi ölçeklerde şeker tüketirken, günümüzde bu oran yılda ortalama 35 – 70 kilogram ölçeğine maalesef ulaşmıştır. Günümüz beslenme şartlarında günlük alınan şekerin %25’i eklenmiş şekerler yolu ile alınmaktadır. Bu miktar günlük 24 – 47 çay kaşığına (100 – 200 gram) karşılık gelmektedir.

Günlük Tüketilen Fruktoz Miktarının Ortalaması ise 83.1 gramdır

Fruktoz, hemen her yerde karşımıza çıkmaktadır. Dediğim gibi, en gizli şekli ise işlenmiş besinlerde eklenmiş hali olan yüksek fruktoz mısır şurubudur. Amerikan Kalp Sağlığı Merkezi; fruktoz tüketimi konusunda bir tavsiyede bulunmasa da; kadınlar için 6 çay kaşığı ve erkekler için ise 9 çay kaşığından daha fazla günlük olarak tüketilmemesini tavsiye etmektedirler.

WerbeFabrik / Pixabay

Kutu Kola İçerisinde 10 çay Kaşığı (40 gram) Şeker Bulunmaktadır

Eklenmiş şekerler, yapıları gereği doğal şekerlerden vücudumuz açısından tehlikelidir. Bu şekerlerin tüketilmesi ile, kalp ve damar hastalıklarına bağlı ölüm riskini 3 kat daha fazla artmaktadır.

Fruktoz, Sempatik Aktiviteyi ve İnsülin Direncini Arttırmaktadır

Bir noktaya özellikle dikkat çekmek istiyorum. Hepimiz, tuzun çoğunlukla masa da yemek sırasında eklediğimiz tuzdan geldiğini sanmaktayız. Bu gerçeğin bir kısmı doğru olsa da, asıl tuzu diğer gıdalardan (özellikle işlenmiş, konserve, cips vs.) aldığımızı göz ardı ederiz. Bu durum şeker konusunda da aynen geçerlidir. Hatta bence, şekerde çok daha ileri boyuttadır. Çünkü, “şeker her yerde karşımıza çıkmaktadır”.

Eğer sizinde, bu konuda eklemek istediğiniz veya sormak istedikleriniz varsa, bana buradan ulaşabilirsiniz. Ancak, soru sormadan önce lütfen bu yazımı okuyunuz.

Sağlıkla kalın…

Prof. Dr. Mehmet Ümit Ergenoğlu

Kaynak: DiNicolantonio J, Lucan S. The wrong white crystals: not salt but sugar as aetiological in hypertension and cardiometabolic disease. BMJ. 2014. Yazının PDF bağlantısı burada

Cevap Yaz